Eski Disk ve USB Bellekte Veriyi Kalıcı Silme Yöntemleri

Diski biçimlendirmek veriyi silmez; yalnızca dosyaların nerede durduğunu gösteren kaydı temizler ve alanı yeniden yazılabilir olarak işaretler. Veri, üzerine yeni bir şey yazılana kadar diskte durmaya devam eder ve kurtarma araçlarıyla büyük ölçüde geri getirilebilir. Bu yüzden devredilecek ya da hurdaya çıkacak bir diskte izlenecek yol, disk tipine göre değişir: dönen diskte üzerine yazmak, SSD ve bellekte denetleyicinin kendi silme komutu, şifreli diskte anahtarın yok edilmesi.

Biçimlendirme ne yapar, ne yapmaz

Hızlı biçimlendirme yalnızca dosya sistemini yeniden kurar. Dosya adları listeden düşer, disk boş görünür, ama veri bloklarına dokunulmaz. Tam biçimlendirme bazı işletim sistemlerinde diskin tamamını denetleyip üzerine yazar; bu, hızlı biçimlendirmeye göre daha güvenli olmakla birlikte her sürümde aynı davranmaz ve tek başına güvenilecek bir adım değildir.

Bölümü silmek de aynı yanılgıyı taşır. Bölüm tablosundan bir satır kalkar, diskteki içerik yerinde kalır. Diski kutudan çıkarıp başka bir makineye takan biri, bölüm kurtarma araçlarıyla eski düzeni büyük ölçüde geri kurabilir.

Disk tipine göre doğru yöntem

SSD neden farklı davranır

SSD'de denetleyici, hücrelerin eşit yıpranması için veriyi sürekli yer değiştirir. Dosyanın üzerine yazdığınızda yeni veri başka bir hücreye gider; eski hücre, denetleyici onu yeniden kullanana kadar içeriğiyle birlikte durur. Bu nedenle dönen diskte işe yarayan üzerine yazma yöntemi SSD'de tam sonuç vermez.

Doğru yol, diskin kendi denetleyicisine güvenli silme komutu göndermektir. Bu komut tüm hücreleri sıfırlar ve işi diskin içinde bitirir. Harici bir kutuya takılı SSD'de komut çoğu zaman kutunun köprü yongasına takılır ve diske ulaşmaz; böyle durumlarda diski kutudan çıkarıp doğrudan bilgisayara bağlamak gerekir.

Şifreli diskte en kısa yol

Disk baştan şifreliyse işiniz kolaydır. İçeriğin okunabilir olması anahtara bağlı olduğundan, anahtarı ve parolayı yok etmek veriyi erişilemez kılar. Bu, büyük diskleri saatler boyunca üzerine yazmaktan kat kat hızlıdır ve kurumsal devretme süreçlerinde tercih edilen yoldur.

Burada tek şart, diskin kullanım ömrü boyunca şifreli olmasıdır. Sonradan şifrelenen bir diskte, şifrelemeden önce yazılmış veriler diskin boş görünen alanlarında kalmış olabilir. Yani şifreleme bir silme yöntemi değil, silmeyi kolaylaştıran bir baştan karardır.

Devretme ve hurdaya çıkarma sırası

1. Diskte ne olduğunu belirleyin; gerekiyorsa son yedeği alın ve yedeğin açıldığını doğrulayın.
2. Diski kutudan ya da kasadan çıkarın; silme komutu gerekecekse doğrudan bağlantı şarttır.
3. Disk tipine uygun silme yöntemini uygulayın.
4. Silme sonrası diski bir kurtarma aracıyla tarayıp dosya adı dönüp dönmediğini kontrol edin.
5. Diski kime, hangi tarihte devrettiğinizi kayda alın.
6. Disk arızalıysa ya da silme doğrulanamıyorsa imha yolunu seçin.

İmha ne zaman tek seçenek

Açılmayan, tanınmayan ya da silme komutunu kabul etmeyen bir diskte yazılım tarafında yapılacak bir şey kalmaz. Aynı durum, kullanılmış diskleri topluca elden çıkaran ofisler için de geçerlidir: tek tek silme işi uzadığında, fiziksel imha daha kontrol edilebilir bir yol haline gelir. İmhada önemli olan, kayıt yüzeyinin ya da bellek yongalarının kullanılamaz hale geldiğinin görülmesidir; gövdenin ezilmesi tek başına yeterli değildir.

Kurumsal tarafta imhanın kayda alınması, silme kadar önemlidir. Hangi diskin ne zaman ve nasıl elden çıktığı yazılı değilse, yıllar sonra o diskin nerede olduğu sorusu cevapsız kalır.

Harddisk kutusundan çıkan diskler

Ofiste en çok gözden kaçan grup, harddisk kutularından çıkarılıp bir kenara konmuş disklerdir. Kutu arızalandığında disk sağlam kalır ve genellikle çekmeceye atılır; içindeki veri ise olduğu gibi durur. Aynı durum, bilgisayar yenilenirken sökülen diskler için de geçerlidir. Bu diskler yıllar sonra ikinci el satılırsa ya da hurdayla birlikte çıkarsa, kurumun en eski verisi en kontrolsüz yerden dışarı gider.

Çözüm basit bir alışkanlıktır: disk kullanımdan çıktığı anda ya yeniden devreye alınır ya da silinir. Çekmecede bekleyen disk için üçüncü bir durum tanımlamamak gerekir. Silinmiş diskleri işaretlemek, aynı diskin ikinci kez elden geçirilmesini de önler. Kurumsal tarafta bu işaretleme, silme kaydının yanında tutulduğunda denetlenebilir hale gelir.

Kısa kontrol listesi

• Diskin tipi belirlendi mi: dönen disk, SSD, bellek, şifreli?
• Son yedek alındı ve açıldığı doğrulandı mı?
• SSD için silme komutu diske ulaşıyor mu, kutu araya giriyor mu?
• Silme sonrası kurtarma aracıyla kontrol yapıldı mı?
• Arızalı disk için imha planlandı mı?
• Devretme ve imha kayda alındı mı?

DataPower, harddisk kutusu, kızak ve bağlantı ürünlerinde kurumsal depolama ihtiyaçlarını kapsar; ürünler sayfasından seçenekleri görebilirsiniz.