F Klavye ile Q Klavye Farkı ve ANSI/ISO Düzeni

Q ve F klavye arasındaki fark harflerin yerleşimidir: Q klavye yaygın QWERTY sırasının Türkçe karakterler eklenmiş hâli, F klavye ise Türkçe metnin harf sıklığına göre tasarlanmış ayrı bir dizgidir. ANSI ve ISO ise harflerle ilgili değil, klavyenin fiziksel gövdesiyle ilgilidir: Enter tuşunun şekli, sol Shift'in uzunluğu ve toplam tuş sayısı bu iki düzende farklıdır. İki kavram sık karıştırılır; biri yazma alışkanlığını, diğeri tuş kapağı ve kas hafızası uyumunu etkiler.

Q ve F: harf yerleşimi

Q klavyede üst sıra alışıldık QWERTY sırasıyla başlar; Türkçeye özgü harfler sağ taraftaki ve alt sıradaki tuşlara dağıtılmıştır. F klavyede ünlü harfler sol elin, sık kullanılan ünsüzler sağ elin altında toplanır; uzun metin yazan kullanıcılar için parmak yolunu kısaltmak amacıyla kurulmuştur. Pratik sonuçları şöyle:

• Geçiş maliyeti: Q'dan F'ye geçen kullanıcı haftalarca yavaş yazar. Kurumsal alımda bütün ekibi tek dizgiye zorlamak verim kaybı üretir; tercih kişiye bırakılır.
• Karışık ortam: aynı ofiste iki dizgi birlikte kullanılabilir, çünkü yerleşim yazılım tarafında da seçilir. Ancak ortak kullanılan bilgisayarlarda baskı ile seçili düzenin aynı olması gerekir.
• Noktalama: iki dizgide virgül, nokta ve soru işaretinin yeri farklıdır; kısayol tuşları da bu yüzden farklı yerlere düşer.
• Sağ Alt karakterleri: Türkçe düzende at işareti, kare işareti ve para birimi simgeleri sağ Alt ile birlikte basılarak yazılır. Bu tuşun yerini bilmeden klavye değiştirmek günlük işi aksatır.

ANSI ve ISO: fiziksel düzen

Harf dizgisinden bağımsız olarak, klavyenin gövdesi iki ana düzende üretilir:

Fark kullanıcı için en çok iki yerde hissedilir: ISO klavyeye alışmış parmak, ANSI klavyede Enter'ı ararken sağ üst köşeye vurur; ANSI'ye alışmış kullanıcı ise ISO'da kısa sol Shift yüzünden yanındaki tuşa basar. Klavye değiştirirken dizgiye bakıp fiziksel düzeni atlamak, alışkanlığın neden bozulduğunu anlaşılmaz kılar.

Boyut: tam boy, TKL ve dar düzenler

Üçüncü karar tuş takımının hangi bölümlerinin bulunacağıdır:

• Tam boy: sağda nümerik takım vardır. Veri girişi, muhasebe ve stok işi yapan masada tartışmasız tercih edilir.
• TKL (nümerik takımsız): yön tuşları ve işlev sırası kalır, nümerik takım gider. Masa derinliği az olan ve mouse için yer isteyen kullanıcıya uygundur.
• Dar düzenler: yön ve işlev tuşları ikinci katmana taşınır. Taşınabilirlik kazandırır, ancak tablo ve hesap işi yapan kullanıcı için verim düşürür.
• Ayrı nümerik takım: TKL kullanıp gerektiğinde ayrı bir takım eklemek, ara sıra veri girişi yapan masa için esnek bir çözümdür.

Kurumsal alımda bakılacak kalemler

Tek kullanıcı için tercih meselesi olan şeyler, otuz masa için operasyon meselesine döner:

1. Tek model standardı: aynı modeli çoğaltmak, arıza anında yedekten takmayı ve kullanıcıyı yeniden alıştırmamayı sağlar.
2. Bağlantı biçiminde tek tip: kablosuz kullanılacaksa alıcı biçiminin tek tip olması stok ve eşleştirme işini kolaylaştırır. Toplantı odası ve ortak masalarda kablolu klavye daha az bakım ister.
3. Tuş baskısının dayanıklılığı: baskı yöntemi harflerin ne kadar süre okunur kalacağını belirler; en çok kullanılan tuşlarda silinme ilk olarak görülür.
4. Temizlenebilirlik: ortak kullanılan masalarda kapakların sökülebilmesi ve gövdenin silinebilir olması işi kolaylaştırır.
5. Yedek adedi: klavye en sık değişen çevre birimidir; rafta bir iki yedek bulundurmak iş durmasını önler.

Bu kalemlerin hiçbiri tek klavye alırken dikkat çekmez; otuz masalık bir alımda ise zaman ve stok maliyetinin tamamını bunlar belirler. Satın almadan önce bir örnek alıp bir masada bir hafta kullanmak, katalog üzerinden verilen karardan daha güvenilir sonuç verir.

Tuş hissi ve mekanizma kararı ayrı bir konudur; mekanik klavye mi membran klavye mi yazısı o tarafı karşılaştırıyor.

Yazılım tarafı: düzeni eklemek

Klavyenin üzerindeki baskı ile işletim sisteminde seçili düzen aynı olmalıdır; aksi hâlde bastığınız harf ile ekrana gelen harf tutmaz. Türkçe Q ve Türkçe F düzenleri işletim sisteminin dil ve bölge ayarlarından ayrı ayrı eklenir, birden fazla düzen eklendiğinde kısayolla aralarında geçilir. Sık görülen iki durum şudur: ekranda at işareti yerine başka bir karakter çıkıyorsa seçili düzen klavyenin baskısıyla uyuşmuyordur; nokta ve virgül yer değiştirmiş görünüyorsa Q yerine F düzeni (ya da tersi) seçilidir. Ortak kullanılan bilgisayarlarda tek düzen bırakmak, kullanıcıların yanlış düzende yazmasını önler.

Kısa kontrol listesi

• Dizgi kararı (Q / F) kullanıcıya bırakılır; zorunlu geçiş verim kaybettirir.
• Fiziksel düzeni (ANSI / ISO) satın almadan önce doğrulayın, Enter ve sol Shift biçimine bakın.
• Nümerik takım ihtiyacını masanın işine göre belirleyin.
• Kurumsal alımda tek model, tek bağlantı biçimi ve rafta yedek tutun.
• İşletim sistemindeki düzen ile klavyenin baskısını eşleyin.

DataPower, ofis masası için klavye, mouse ve bağlantı malzemesi tarafında kurumsal kurulumlara tedarik yapar. Tuşların basmaması gibi bir arıza varsa klavyede bazı tuşlar basmıyor yazısındaki sıra işi hızlandırır.